Świat

Jego polityka ukształtowała powojenny świat. Zmarł Henry Kissinger

W wieku 100 lat zmarł Henry Kissinger, były sekretarz stanu USA. Miał ogromny wpływ na historię drugiej połowy XX wieku.

Kissinger urodził się w 1923 roku w Bawarii, w rodzinie pochodzenia żydowskiego. Po dojściu do władzy Hitlera wyemigrowali do USA. W 1943 roku został powołany do wojska. Służył w wywiadzie wojskowym w 48. Dywizji, wziął z nią udział w walkach podczas niemieckiej kontrofensywy w Ardenach. Już w Niemczech, z racji znajomości języka, zajmował się denazyfikacją i polowaniem na gestapowców.

Po wojnie Kissinger został politologiem i ekspertem od polityki zagranicznej. Gdy do władzy doszedł Richard Nixon, powierzył mu stanowisko doradcy ds. bezpieczeństwa narodowego, a następnie sekretarza stanu. Obydwaj mieli ze sobą bardzo bliski kontakt. W tej roli Kissinger doprowadził do zawieszenia broni w Wietnamie. Dostał za to pokojową nagrodę Nobla, jednak samo zawieszenie broni nie przetrwało długo, a dwa lata później Wietnam Północny podbił południe. Kissinger przekazał pieniądze z nagrody na cele charytatywne i nie pojawił się na ceremonii jej wręczenia, a później deklarował, że jest gotowy oddać medal.
Kissinger odegrał ogromną rolę w uznaniu istnienia Chińskiej Republiki Ludowej. Chińczycy nie dogadywali się zbyt dobrze z Rosjanami i uznał, że zbliżenie z tym państwem będzie dobrą przeciwwagą dla ZSRR. Prowadzone przez niego negocjacje pomogły w formalizacji relacji między oboma państwami i dały Chinom ich dzisiejszą pozycję.

Równie kontrowersyjna była jego polityka wobec Żydów. Uważał, że USA nie powinny naciskać na Rosję, by ta przerwała ich prześladowania. Po spotkaniu z premier Izraela Goldą Meir powiedział, że nawet jak Rosjanie zaczną ich wysyłać do komór gazowych, to będzie to ich wewnętrzna sprawa. Wstrzymywał też wsparcie dla Izraela gdy wybuchła wojna Jom Kippur. W 1973 roku Nixon wysłał jednak Izraelowi broń o wartości 2 miliardów dolarów, co tak rozwścieczyło Arabię Saudyjską, że ta wprowadziła embargo na ropę i doprowadziła do kryzysu paliwowego w USA. Kissinger przekonał go do jego przerwania tym, że dzięki jego wpływom USA zaczęły sprzedawać Arabii broń.

W Ameryce Południowej był zwolennikiem wspierania antykomunistycznych reżymów. Gdy Amerykanie zaczęli podejrzewać, że Rosjanie budują na Kubie bazę okrętów podwodnych, przekonał Rosję, żeby tego nie robiła – ale w 1976, gdy Kuba wysłała wojska do Angoli, postulował atak na tę wyspę. Z jego polecenia CIA szykowała też zamach stanu w Chile, w reakcji na zwycięstwo socjalisty Salvadora Allende, ale ostatecznie nic z tego nie wyszło. Po zamachu Pinocheta oskarżano go o udział w zamachu na chilijskiego opozycjonistę Orlando Leteliera, ale nigdy nie udało mu się tego udowodnić.

Po upadku Nixona zachował swoje stanowisko w administracji Geralda Forda, z Białego Domu odszedł dopiero po zwycięstwie Jimmiego Cartera, ale w powszechnej opinii miał ogromny wpływ na jego politykę zagraniczną. Na politycznej emeryturze zajął się wykładami i pisaniem, lobbingiem, doradztwem i biznesem, był też członkiem wielu think-tanków. Był aktywny do końca życia. Ostatnio głośno zrobiło się o nim przy okazji wojny na Ukrainie, bo namawiał, by Kijów oddał Rosji Krym i okupowane terytoria w imię pokoju i twierdził, że to ambicja wstąpienia do NATO sprowokowała Putina.

Źródło: Stefczyk.info na podst. AP Autor: WM
Fot. PAP/EPA/MSC / KAI MOERK / HANDOUT

Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Prywatności Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.

Zamknij